maandag 15 januari 2018

De Joodse Slaaf

Het boek speelt zich af in de 18e eeuw, maar als de hoofdpersoon in het boek zich op een gegeven moment bekeerd en een Joodse naam aan neemt, dan ga je je toch afvragen of het een persoon is, die echt heeft bestaan. Later las ik in het boek, dat de schrijver Kwodwo heeft gebaseerd op de Joodse slaaf Eliëzer door onderzoekster Lydia Hagpoort op het spoor gekomen op een Joodse begraafplaats in Nederland. En dat blijkt zo te zijn; op de dodenakker Beth Haim in Ouderkerk aan de Amstel. Daar ligt Elieser, als enige Afrikaan in een niet anoniem graf. En dat graf is van een eeuw eerder, dan waarin het boek zich afspeelt. En dat verbaasde mij nog meer, want slavernij bestond toch niet in Nederland zelf in die tijd? Toch alleen in de koloniën? En toen herinnerde ik mij dit schilderij van het Rijksmuseum  eind 17e eeuw. Een gekleurde bediende, want dan lijkt mevrouw zo rijk en dan lijkt ze nog witter. Een walgelijke manier van denken, zo kijken we er nu tegen aan. Toen had het prestige en egard.

De Portugese Joden trokken in de 16e eeuw naar ons land vanwege de godsdienstvrijheid hier en ontvluchte de inquisitie daar. In Portugal was het gebruikelijk om slaven te hebben, dus namen de Portugese joden de slaven gewoon mee. Waarschijnlijk werd de slavernij gedoogd, Best merkwaardig, maar misschien dacht men, als je er niet over schrijft, dan is het er niet. Gemengde huwelijken vonden toen ook plaats, al werd het het ene jaar wel toe gestaan en het andere jaar niet. En net zoals in het boek dat Kwodwo/Eliëzer zich bekeerd tot het Jodendom, gebeurde dat hier dus ook en best vaak.

Ook was het wisselend over slaven binnen de omheining mochten liggen of net zoals mulatten onwaardig werden geacht en buiten de omheining begraven werden. Op 27 maart 1629 wordt Elieser niet op een aparte plek ter aarde besteld, maar ligt hij op een A-locatie. Hij heeft een eersterangsplaats gekregen, midden tussen de Portugese Joden. Op de grafsteen staat "Sepultura do bom servo Elieser" wat betekent: "Het graf van de goede dienaar Elieser" Helaas is Lydia Hagpoort niet veel meer over Elieser te weten gekomen. In het register staat bij zijn naam "Moreno qua foi de Paulo de Pina" dat betekent: "De donkere, die van Paulo de Pina was." Paulo de Pina was een welgestelde koopman en dichter en hij was één van de oprichters van de Joodse begraafplaats. Voor meer info: *klik*.

Tegenwoordig staat er bij de begraafplaats een monument en is het pad genoemd naar Elieser. Tevens gaat er een discussie op of  Elieser wel/geen slaaf was. Zie dit artikel in de Elsevier.Best begrijpelijk want het woord 'servo' betekent dienaar, dus Elieser was geen slaaf. Maar je kan mij niet vertellen, dat hij niet als slaaf uit Afrika is weg gehaald of op een andere manier van zijn vrijheid is beroofd. Al vind ik het fijn te weten, dat hij mogelijk een goed leven heeft gehad. Maar hoe moet het wel niet voor hem geweest zijn. Als ik al de ervaringen hoor van de eerste Surinamers in Nederland in de jaren '50 van de vorige eeuw. Dat ze alleen maar blanke mensen zagen en nooit iemand van hun eigen kleur. Nooit met iemand je eigen taal kunnen spreken? Terwijl dat ook een deel van je identiteit is. Hoe moet dat dan niet voor Elieser geweest zijn. Raakten mensen hem aan om te voelen hoe zijn huid was, of hij afgaf? Ik weet nog, hoe gek ik dat als kind vond, wat mijn Surinaamse tante (aangetrouwd) in Oostenrijk mee maakte, toen ze op bezoek was bij haar schoonzus (mijn oma), die daar een paar jaar heeft gewoond. Mijn tante was een bezienswaardigheid. En iedereen raakte haar ongevraagd aan. Men zat aan haar huid of haar. 😱. Mogelijk heeft Elieser, dit ook mee gemaakt in het Nederland van toen.

Terug naar het boek. Het is een mooi verhaal en ik denk geschikt vanaf een jaar of 14 om te lezen. De Joodse koopman Salvino beschrijft de verschrikkingen van de slavenhandel. Hij is verbijsterd. Zal hij een einde kunnen maken aan de mensonterende praktijken? Of blijken winstbejag en welvaart in de Gouden Eeuw meer waard te zijn, dan het bestaan van de slaven? Salvino reist naar Ghana, waar de gruwelijke slavernij begint. Gezinnen die uit elkaar gerukt worden. De walgelijke reis op de oceaan en hoe het ruim stinkt. Hoe verschrikkelijk dit wel niet moet zijn geweest is niet voor te stellen. Hij reist door Suriname en gaat naar Curaçao dit alles voor een goed beeld van de slavernij en hij houdt een verslag bij. Curaçao is het eiland waar alle schepen eerst aanmeren voor de slavenhandel verder gaat naar Suriname en de rest van Zuid Amerika. Wat gebeurd er met alle aantekeningen als Salvino terug komt in Nederland? Maar vooral vraag je je af, zal ooit iemand in het echt in die tijd of een eeuw later ook zoiets geobserveerd hebben en een halt hebben toe willen roepen?

In Canada, Amerika en in het Verenigd Koninkrijk gaan er al geluiden op om de slavernij af te schaffen. Vanaf 1787 is de term Abolitionisme, in het boek wordt een andere term genoemd, maar ik kan het woord niet meer vinden.
Als in het begin van het boek wordt beschreven hoe Kwodwo's dorp overvallen wordt en later zijn tocht door het oerwoud. En hoe hij bij de kust van Ghana wordt vast gehouden. Dat stukje komt me zwaar bekend voor, als of ik dat al eens eerder gelezen heb.  Misschien lijkt het op een stukje uit een ander boek, dat ik over de slavernij heb gelezen. Verder was het boek zo totaal anders.


Bronnen:

- het boek 
- wikipedia
- reformatorisch Dagblad
- Elsevier
- Historisch Amstelland
(allemaal gelinkt in het verhaal)



vrijdag 12 januari 2018

Romantiek in het Noorden

Afgelopen woensdag ben ik (mede omdat ik een afspraak in de buurt had) naar het Groninger Museum gegaan. Ik wilde wel graag de tentoonstelling "Romantiek in het Noorden" zien. Ik had er veel positieve geluiden over gehoord.

Noordse bergen in de winter (1838) - Andreas Achenbach (1815 - 1910)

Andreas Achenbach begon al op zijn twaalfde aan een studie op de Düsseldorfse kunstacademie. Toen hij dit werk maakte was hij nog maar 23!!! Anders dan de romantici laat Achenbach de symbolische verwijzingen achterwege. Hij was de stichter van de Duitse realistische school en is historisch belangrijk als een hervormer. Leuke bijkomstigheid voor mij als Haagse; Achenbach maakte ook een schilderij op het strand van Scheveningen


Dit schilderij was lastig op de foto te zetten, mede door een plasticbak die om het schilderij heen zat. De lampen in de zaal geven dan zo'n irritant reflecterend licht. In het echt komt de kleur veel beter tot z'n recht en is het bijna net een foto. 


Dit mooie schilderij van Venetië hing daar en even had ik het gevoel, dat ik in die geweldige stad weer was. Helemaal nu ik er langer niet geweest ben, dan de 9 jaar op een rij dat ik er wel heen ging, mis ik het meer en meer. Volgens een astronoom is het tijdstip 19:30 en zo lijkt het me ook wel. Het begin van de avond. Loop even terug en loop de Piazza op en hoor de orkestjes spelen 💓.

De kerk van Valløby in Sjaelland (1839) - Thorald Laessøe (1816-1878)

Deze oude Deense kerk is door de schilder bewust zo geïsoleerd afgebeeld. Eenzaam op een rotspunt, los van het nabijgelegen dorp.

Hiermee laat de schilder zien, dat de kerk een baken van kracht en standvastigheid is, onder de dreigende wolkenhemel met het dramatische licht. De boodschap wordt versterkt door de schaapjes die beschutting vinden bij de muren van de kerk.

Petworth Park: de kerk van Tillington in de verte (1828) - JMW Turner (1775-1851)

Dit schilderij werd gemaakt in opdracht van George Wyndham, de derde graaf van Egremont, eigenaar van het afgebeelde landschap. Het toont de graaf, die wordt begroet door negen jachthonden, terwijl achter hem de zon ondergaat. Een roedel herten staat prominent in het parklandschap. De schilder heeft de kerktoren in de verte iets grote afgebeeld dan hij in werkelijkheid is om een duidelijk brandpunt aan de horizon te creëren.


Op meerdere plekken hingen teksten, een paar zette ik op de foto mede door de combi met
de schilderijen die daar in de buurt hingen. De tekst op deze foto, vind ik enorm passen bij dit schilderij. Het hemelse en magische licht op het schilderij is niet weer te geven op een foto.




Eikenbos (1856) - Barend Cornelis Koekkoek (1803-1862)

In dit schilderij ligt de nadruk op de zorgvuldig geschilderde bomen, hoewel Koekkoek enkele mensen en dieren in het landschap heeft geplaatst. Daardoor lijken de bomen enorm overweldigend. Ik houd van oude bomen en deze oude eiken hebben grillige vormen en dode takken. Ondanks dat is de sfeer gemoedelijk en kalm, mede door het zachte licht dat door de bladeren valt en het gemoedelijke stroompje water. Dit is zo'n schilderij, waar ik in zou willen stappen. De geur van het bos zou willen inademen en de bomen aan zou willen kunnen raken.



Na deze mooie tekst, verliet ik deze tentoonstelling en ging verder het Groninger Museum in. Waar ik al snel langs iets kwam waar ruim 200 jaar tussen zit.

Kiereboe (koets uit ca 1780) en een hyper modern paard 😊
Horse Lamp (2006)

Ik kan er altijd slecht tegen, als ergens amper info bij staat. Gelukkig was dit online te vinden. De Kiereboe is een koest van het Rijtuigenmuseum in Leek. Het paard was ook online te vinden. Voor bijna vier en een half duizend euro kun je er zelf ook eentje kopen 😉. Grote huiskamer is dan wel een vereiste hahaha. 

Afblijven! - Otto Eerelman (1839-1926)

Ik wist al dat Otto Eerelman mooie schilderijen kan maken en dat hij soms wel de Rembrandt van Groningen wordt genoemd. Dit schilderij kende ik nog niet van hem en wat mooi, vooral ook de close up. Love it!!! Sowieso ga ik altijd mijn favoriete schilderij van hem in het Groninger Museum even zien, deze schattige Sint Bernhardpuppy. Die zo echt lijkt, dat je hem wilt aaien 😊.


Man en vrouw kijken naar buiten. Hij heeft het gordijn zo in zijn handen, dat zij veilig naar buiten kunnen kijken, zonder dat zij niet gezien kunnen worden. Beschermend ligt zijn hand in haar onderrug. Zij brengt haar handen bij elkaar in bidhouding en houdt haar adem verschrikt in. Misschien heeft ze wel net uitgeroepen "Mijn God!" of misschien gaat ze dat straks doen. Je voelt haar emoties. En als je dan beseft, dat de titel van het schilderij "Bartolomeusnacht" is, dan besef je, dat ze naar gruwelijkheden kijkt. De massale moordpartij op hugenoten (Franse protestanten) in Parijs in de nacht op 23 en 24 augustus 1572. 

 De brief uit Amerika (1883) - Jan Hendrik Egenberger (1822-1897)

Graag had ik wat meer verhaal bij dit schilderij gewild. Is er familie geëmigreerd naar Amerika? En wie dan? Verder gebeurd er van alles op het schilderij in de kleine kamer met kleuter en hond onder de tafel en een lekker brood op tafel. Het vuurtje in de haard brand en het meisje bij de haard heeft de pook in haar handen. Biedt ze thee aan, aan de postbode? 


Opoe wil graag horen, wat er in de brief staat. Zou ze het wel allemaal verstaan? Ze legt haar hand in een kommetje om haar oor, ze buigt naar voren om het nog wat beter te kunnen horen. Dit fragmentje vind ik zo super leuk, dat ik haar ook op Instagram en Twitter heb gezet met de tekst "Hè? Wat zeg je?"😃

De mannen lezen samen de brief voor, zodat het hele gezelschap kan horen, hoe het in Amerika is. Zo te zien is het meer, dan één velletje, dus er is vast een hoop te lezen. Ze lijken de inhoud leuk te vinden. Wat zou er staan? Konden wij maar mee luisteren.


Moeder en dochter bekijken ook wat en zo te zien, vindt de dochter het heel leuk om naar te kijken. Ik denk dat moeder een foto in haar hand houdt. En dat is ook wel weer het leuke, als je het verhaal verder niet weet. Er gebeurd genoeg, waardoor je er je eigen interpretatie er aan kan geven.  


En dat is met deze dansende meisjes net zo. Op het schilderij 'Tussen de kermiswagens' gebeurd ook van alles. We zien diverse pipowagens en velen paarden. Twee meisjes staan gezellig te dansen. Een moeder sjouwt haar kind rond. Een jongen loopt met een plank te sjouwen. Een mevrouw draagt een mand met misschien wel wasgoed. Een andere vrouw doet de was en je ziet de stoom van het warme waswater afkomen. Een meisje zit met haar pop te spelen op het trappetje van de wagen. Een man rookt pijp, terwijl hij staat te kletsen met een andere man. Kortom er gebeurd genoeg. 

Verder was er Aboriginal kunst, waar we misselijk van werden, terwijl we er naar keken. Prachtig om te zien en enorm grote doeken. Maar als je blijft kijken, ga je draaien. 

Verder was er een virtueel panorama, heel gaaf gedaan. Als je met je voeten op de juiste plek gaat staan, dan gaat het panorama bewegen. En als je sommige ruimtes via een gordijn binnen ging, dan was er niets te zien. Heel gek om dan in een lege ruimte te staan, met alleen speakers. Het bleek om het geluid te gaan. Het is een gekke gewaarwording, maar toch ook wel een hele belevenis. 

Ruim een uur later sta je dan weer buiten, vol van alle indrukken en daarna heerlijk na genieten van de foto's 😊

Bronnen:

- Wikipedia
- Groninger Museum
- Boek: De romantiek in het Noorden 
Van Friedrich tot Turner
- Rijtuigenmuseum Nienoord.

woensdag 27 december 2017

Jaaroverzicht 2017

Januari



Op 7 januari lag er aardig wat sneeuw. Ik moest dat weekend werken en wat een klus om op de binnenplaats een looppad te creëren, maar blij dat het me gelukt is. Er zouden meer sneeuwdagen volgen deze maand. .

Mijn zoon haalde zijn zwemdiploma A !!! Na het halen van zijn zwemdiploma zijn we gezellig vrij gaan zwemmen. Heerlijk dat hij nooit meer van die dingen om zijn armen hoeft te doen. Hij voelde zich trots en vrij in het water. 's avonds aten we met zijn klas, waar een aantal kinderen gekookt had en ook de bediening voor hun rekening nam. We kregen een heerlijk toetje. 

Vanwege onze prostitutie tentoonstelling, stond er een knal rode bank in de tentoonstelling. Bleek de bank een echte design bank te zijn. De tentoonstelling maakte een hoop los en er kwamen bezoekers van allerlei pluimage en met allerlei verhalen 😄. Of wat dacht je van de verborgen symboliek? Ook daardoor kreeg ik nog al wat vragen bij de balie of verhalen. Een foto van mij van de tentoonstelling, kwam in de digitale NRC.

Barack Obama trad af als de president van de USA. Ik vond hem en zijn vrouw zo'n leuk koppel. Ik doe verder geen uitspraken over de politiek, maar jammer dat hij niet langer als president aan kon blijven.

Eind januari overleed de strip tekenaar Jan Kruis, in 2011 was ik met hem op de foto gegaan. Een sympathieke BN'er. En wie is er niet opgegroeid met zijn fantastische strips? 

Februari



Met de BSO leerde mijn zoon schaatsen. Ik was natuurlijk apetrots op hem. Alleen jammer, dat we niet nog een paar keer naar de schaatsbaan zijn gegaan, want toen hij in december weer op de schaatsen stond, had hij weer zo'n ding nodig. Nouja, we zijn sowieso te weinig op de schaatsbaan te vinden. Ons te koud 😃.

Met een vriendin bezocht ik de winkel Topshelf die nog maar kort in het voormalig V&D pand zat. Het is niet onze winkel zien we al snel. En aan het einde van het jaar is er al leegverkoop, omdat ze het niet redden.We gingen om en om op de foto met deze enorme knuffelbeer 😃.

Grafisch vormgever en tekenaar Dick Bruna overleed deze maand. In 2013 kreeg ik samen met een collega van een Japanse toeriste deze schattige origami Nijntjes. 

Maart


Deze maand werd ik oud tante van een prachtig kereltje 😍 en op dit soort momenten is het balen om zover van Den Haag af te wonen. 

Mijn zoon vierde zijn negende verjaardag en vierde zijn kinderfeestje in de bioscoop. Er zat één kind bij, die nog nooit in een bioscoop was geweest. Wat heb ik genoten van de reacties van die jongen en zijn verwondering e.d.

Op 31 maart reisden we naar Amsterdam, om de tentoonstelling over Schiphol in het Amsterdam Museum te bekijken. Het had compleet C zijn interesse. In de rest van het museum had hij die interesse niet, maar toen hij thuis merkte, dat hij bepaalde dingen niet had gezien, waar ik een foto van had gemaakt... werd hij nog boos ook 😄.

Buiten het Amsterdam Museum was een muur vol gevelstenen en ik 💗 gevelstenen!! Één van die gevelstenen ben ik over benaderd of ze die mogen gebruiken in een boek. Ik heb ja gezegd en ben benieuwd of dat doorgang vind.

We hebben voor het eerst geen hotel geboekt in Den Haag, maar een studio een soort grote kamer waarin een zitje zit, bedden en een minuscuul keukentje. C wilde graag in het stapelbed en ik ging in het tweepersoonsbed. De matrasjes waren heel dun, maar verder was het prima te doen. Het mini keukentje was behelpen, maar wel handig voor bijv. ontbijt. 

April


We bezochten het Gemeente Museum in Den Haag en C wilde dat ivm Mondriaan en ging hij mij alles staan te vertellen over het laatste schilderij van Mondriaan. Ik maakte eerst de fout, door te antwoorden, dat ik dat al wist, maar gelukkig liet ik hem zijn verhaal afmaken en had ik zoiets van 'Wow, dat je dat weet?!'

In Den Haag waren ook veel gebouwen in Mondriaan style en we liepen wat door het centrum. C was ontzet, dat ik een foto wilde nemen van Haagse Harry, want achter zijn rug steekt Harry zijn middelvinger op. Dat hoort niet nee, maar zijn reactie bracht een aantal mensen in de buurt van het beeld aan het lachen 😃.

We gingen de baby bezoeken en de 70e verjaardag van mijn moeder vieren.

We bezochten in Leiden Naturalis voor de dino, wat natuurlijk super was voor C en we gingen naar het Rijksmuseum van Oudheden, omdat ik de Koninginnen van de Nijl wilde zien. Dit was voor hem wat minder, al vond hij bepaalde dingen wel mooi genoeg om even voor stil te staan.

Ik genoot van spelende lammetjes in de wei.

Ik kreeg deze maand een nieuwe wasmachine. Oh wat ben ik daar nog steeds enorm blij mee. Ik liep al twee jaar te klooien, omdat de centrifugeer-functie kapot was en ik daarvoor een ouderwetse centrifuge gebruikte. Het scheelt een hoop werk. Van een ander kreeg ik een splinter nieuw matras op mijn bed, waar ik ook zo super blij mee ben.

In ons museum was een tentoonstelling van de schilders van het Noorder Ateliers die elke vrijdag schilderden terwijl de bezoekers mee konden kijken. 

Mei


Personeelsuitje naar Utrecht. We bezochten de Dom Under, heel kort bezochten we de Dom kerk en we maakten een rondvaart door de Utrechtse grachten. In de kerk nam ik een foto van het grafmonument, waar in de middeleeuwen een altaar stond. Ik ben benaderd of de foto geplaatst mag worden in een boek. Ik heb toestemming gegeven en in 2018 zal ik weten of het door gaat. 

C, een meisje van school en ik bezochten het Stripmuseum, waar op dat moment de mooie tentoonstelling van Jan Kruis was. Dat meisje had me al vaker gevraagd of ze eens met ons mee mocht. Er was die dag kermis, dus ben toen ook kort met de kinderen naar de kermis geweest. 

We liepen voor het eerst de avondvierdaagse en de eerste dag was een veel langere route en C had te veel pijn in zijn voeten. Hij had de mazzel, dat hij met iemand mee kon rijden. Ik liep hem uit en donderdag ging C in de herkansing, anders had hij in mijn ogen geen recht op zijn medaille. Deze route was korter en super leuk met de muziek e.d erbij. De eerste medaille in ons leven 😊.

Juni


Met een lieve vriendin hebben we een stacaravan gehuurd op een camping op Kaatsheuvel, zodat we een dag erna de Efteling konden bezoeken. We hadden daarvoor bewust een margedag uitgekozen. 
Voor C en mij was het voor het eerst dat we op een camping waren en het beviel goed. Ben ook meteen gaan kijken of dat iets is in de buurt van Den Haag, maar dat is duurder dan een hotel voor ons twee.
We zijn de eerste dag in Kaatsheuvel gaan zwemmen in het zwembad van de camping. C genoot enorm van de Efteling de dag erna en wat is het fijn, dat we met de auto waren. De keuken in de stacaravan was prettiger, dan het keukentje wat we in Den Haag hadden. 

Juli


Einde van het schooljaar en afscheidt van twee vrienden van C, die na de zomer na een andere school gingen en we hen daardoor stukken minder zien.

Sinds deze maand is er een kat in ons leven. Gucci. Bijna dagelijks worden we bij de voordeur begroet. Soms springt hij op mijn fiets voor een aai. Onze ontmoeting begon met het uitbreken vanaf het balkon van onze buren 😄, dat kan ondertussen niet meer. Al glipt Gucci soms nog naar binnen, maar dan via de voordeur.

C haalt zwemdiploma B!!!

In de zomervakantie liet ik af en toe C alleen naar de BSO fietsen. Het loslaten in stapjes wordt steeds grotere stappen qua loslaten. Als ik hem met Zomerwelvaart alleen laat op het water, waar hij leuk aan het suppen is, begint iemand op de wal tegen mij, dat dit wel heel gevaarlijk is. Onzin natuurlijk, hij heeft zwemdiploma A en B 😃. Hij ging meerdere keren het water op en neer en ging hartstikke goed.

Ik maakte voor het eerst een tuniek/jurkje en was zo stom om de mouw verkeerd erin te zetten 😄 hahaha, nu had ik dit heel dicht op elkaar gestikt, dus lastig uit elkaar te halen. Ik loste het op, door een vestje er over heen te dragen. Ik maakte het uit nood ivm geen geld om iets te kopen op dat moment en ivm een trouwerij. Maar achteraf vond ik het heel leuk, dat ik dit heb gemaakt. En dat voor 2 euro. Nu duurde het VIJF uur eer ik hem in elkaar had 🙈, dus hopelijk doe ik er ooit sneller over 😃.

Augustus


We gingen naar Den haag en deze keer gewoon weer een hotelkamer. We hadden een prachtige dag op Scheveningen, waar C allemaal ontdekkingen deed, die voor mij zo normaal waren, omdat ik zowat aan zee ben opgegroeid. Bijzonder om het dan weer door kinderogen te zien en hem bepaalde dingen uit te kunnen leggen. Hij ving de zon, toen deze onder ging. Echt een pracht dag!

We gingen een dagje naar Delft, zodat ik het onderwerp Willem van Oranje kon behandelen. We gingen naar de Oude- , de Nieuwe Kerk en het Prinsenhof. Ik kon duidelijk merken, dat C andere interesses had. Wat soms wel eens grappig was. De kerkbanken en hun deurtjes ipv de zeehelden😄.

Een dag later was het kinderboekenmuseum gelukkig wel een succes. En gingen we naar de trouwerij van mijn schoonzusje.

We werden een dagje uitgenodigd met vrienden in Assen en C mocht helpen met pizza's maken in een buitenoven. Hartstikke gezellig en natuurlijk ook spannend.

Mijn moeder kwam logeren en gingen we een keer 's avonds naar Noorderzon. We aten heerlijke saté en wandelden wat rond. Gezellige sfeer met al die lichtjes e.d 

In de hal van ons museum moest ik ivm Bommen Berend de boekenkast leeghalen. Er kwamen spullen in te liggen die echt van Bernhard von Galen zijn geweest en er kwamen een paar dagen lang twee harnassen in de hal. 

Verder gingen we naar het Nienoord zwemkasteel samen met C en oma en we gingen een dagje naar Zoutkamp. Daar eten we altijd patat met heerlijke vis bij De Boeter.  Verder zijn we gaan kijken bij het Vestingsweekend aan de Kleine der A en met Gronings Ontzet gingen we naar de Paardenkeuring. En op de Kleine der A mocht C een robotje besturen. 

September


Een kennis kocht voor C een goedkope fiets en knapte deze helemaal op en zo heb ik voor 40 euro een pracht fiets voor mijn zoon. In het begin vond ik het heel raar, dat hij bijna op gelijke hoogte naast mij fietste en wat kan hij zoveel sneller nu.

De buren vinden in de tuin een moeder egel met baby egeltjes. De dierenambulance werd gebeld. De kinderen stonden allemaal om de bak heen te kijken en ik natuurlijk ook.

ivm Prinsjesdag lag er een geleerde baret in de hal van ons museum. Deze replica mag iedereen passen en ook ik deed hem even op. Al sta ik stom op de foto 🙈


Oktober


ivm de Kinderboekenweek mochten de kinderen op school verkleed komen en ging C als Vampier.

Deze maand is ook altijd de Dag van de Groninger Geschiedenis. Deze keer ging het over schatten. Er lagen gevonden schatten en kinderen mochten met een metaaldetector chocolade muntjes zoeken in het zand en soms lag er een echt muntje. C vond een oude rijksdaalder, deze mocht hij houden.

In de herfstvakantie hield ik één dagje voor mezelf, omdat C geen zin had in het bezoeken van twee musea. Ik ging dus in mijn eentje naar het Groninger- en het Drents museum en genoot van de tentoonstellingen daar. C was gewoon naar de BSO gegaan en hij was blij, dat ik eerder dan gepland hem weer op kwam halen. 

November



Met collega's stond ik weer op de beurs van Bus-Idee. En wat hadden we het druk. Toen we zowat alles wat er uit te delen viel, hadden uitgedeeld ben ik nog een rondje over de beurs gelopen. De uilen vond ik prachtig.

C liep voor het eerst Sint Maarten zonder mij en met een leuke groep vrienden.

Ik zag een regenboog boven Dot.

Ik had ooit tegen C gezegd, dat ik hem zou wekken zoals een vriendin van mij dat weleens doet (of zegt dat te doen 😄) ik had het niet verwacht, maar het leek hem nog leuk ook hahaha en zo heb ik hem gewekt, door te slaan met pannendeksel, toen hij zijn bed maar niet uit kwam. Wat een herrie!!

We hebben weer enorm genoten van de intocht van Sinterklaas.

C ging schaatsen met vrienden op de Grote Markt. Terwijl ik met hun moeder aan de bitterballen zat.

Ik liet magneten en bekers maken met de afbeelding van Abel Tasman ivm de tentoonstelling bij ons in het museum. 

December


In de tentoonstelling van Abel Tasman hangen hangmatten waar bezoekers in mogen plaatsnemen en heel favoriet bij kinderen.

Groningen heeft de grootste kerstbal ter wereld, Dot is tijdelijk een prachtige kerstbal.

Voor het eerst krijg ik een zelf gekocht cadeautje van mijn zoon, voor mijn verjaardag. Eerder heb ik dat weleens voor Moederdag gekregen, maar nu dus voor mijn verjaardag.

Oma was er gezellig met pakjesavond en we bezochten in die week Tuinland ivm de kerstsfeer. En een paar dagen later lag er sneeuw buiten en maakte C een sneeuwpop die niet helemaal af kwam.

Winterwelvaart was druk en gezellig, het weer was niet te koud en we liepen er gezellig terwijl het al donker was. Leuke sfeer!



Voeding



Dit jaar heb ik meer en meer gelet op voeding in combinatie met mijn diabetes type 1. Afvallen heb ik me vorig jaar niet mee bezig gehouden, omdat ik vond dat ik blij moest zijn, dat ik nog leef. Dit jaar begon ik qua gewicht niet na tevredenheid. Door de coma vorig jaar was ik 17kg kwijt en was ik er gewoon in de loop der maanden weer 12 aangekomen, maar helaas kwam er dit jaar nog eens 7 bij. Dus per saldo was ik zwaarder 😕. Maar iets eten met weinig tot geen koolhydraten zorgden in de loop van de dag voor hypo's en ik vind dat ik nog steeds te veel hypers heb. Toch lukte het me wel om weer wat af te vallen en soms zijn er ook veel betere dagen. Ik moet er nog een weg in vinden. Ik verlaat het jaar in ieder geval niet zwaarder of iets zwaarder dan ik het jaar begonnen ben.

Een aantal dingen zijn blijvertjes geworden in mijn 'dieet': Banaan/havermoutpannenkoekjes maak ik regelmatig. ipv van spaghetti maak ik sliertjes van courgette het smaakt prima en scheelt enorm qua koolhydraten. Ik maak regelmatig een groenten omelet (ook erg lekker als wrap met zalm en sla), lof salade of bietensalade en af en toe maak ik bloemkoolmuffins of snijbonensalade. 

Mijn gezondheid is natuurlijk het belangrijkste, maar het lijkt me heerlijk om op een dag weer onder de 100kg te zijn en dat kleding weer prettiger zit e.d.Ik ga hier in 2018 in ieder geval mee verder 😉. Het moeilijkste vind ik de dagen dat ik amper wat doe en de dagen dat ik het giga druk heb op mijn werk, om dan de bloedwaardes goed zien te houden.

Mijn schildklier ben ik nu al een aantal maanden van de medicatie af en tot nu toe lijkt het goed te gaan. Het zou geweldig zijn, als mijn lichaam het weer helemaal zelf kan en ik in ieder geval één auto immuunziekte kwijt ben.

Overig


Begin december overleed een lieve buurman. Van zijn dochter mocht ik deze kast hebben, die nu in onze keuken staat. Een mooie herinnering. Hier op de foto is die nog niet helemaal ingericht. Ik liet dit zien aan een collega en die collega vond dat een ander stukje van mijn keuken ook maar eens aangepakt moet worden. Ik irriteer me aan dat stukje al bijna 10 jaar. Dit gaan we begin januari aanpakken. 

Ik heb voor mijn verjaardag van meerdere mensen geld gekregen en daarvan ga ik een heerlijke leesstoel kopen voor in de huiskamer. Ik hou nogal van lezen en dat lijkt me helemaal fijn om dat in een heerlijke stoel te doen. 

Een vriendin gaat mij in 2018 helpen met de huiskamer op te knappen en ik wil dat jaar sparen voor een leuk meubel om de tv op te zetten, maar ook eens wat andere spulletjes kwijt te kunnen en een betere kleur op de muur. Een heerlijk vooruitzicht. 

maandag 25 december 2017

Boeken gelezen in 2017

Vorig jaar heb ik een persoonlijk record gehaald met 62 boeken gelezen (kinderboeken die ik voor heb gelezen of samen heb gelezen, zijn daarin niet meegeteld). Dit jaar haal ik dat aantal niet, al duurt het jaar nog een paar dagen, dus heel misschien 😉. Dit jaar heb ik maar 61 boeken gelezen, al zitten er een paar dikke tussen.


De boeken die dik gedrukt zijn, hebben het meeste indruk gemaakt, of vond ik het mooiste.


Boeken gelezen in 2017 (op volgorde van uitgelezen) :

* Keetje Tippel - Neel Doff
* Vrouwen die lezen zijn gevaarlijk - Kristien Hemmerechts
* Kenau - Tessa de Loo
* Kathelijne van Kenau - Lydia Rood
* Xandra Brood. Rock 'n Roll Widow - Rutger Vahl.
* Irundina - Hella S. Haasse
* Alleen voor dames - Annie MG Schmidt (blogje)
* Voeden, verschonen en in de wieg mikken - Annie MG Schmidt
* Mysteries in Noord-Holland - Martijn J. Adelmund
* Kazernekind - Marlies Mielekamp
* De kleine geschiedenis van Den Haag voor Dummies - Léon van der Hulst.
* Geheim dagboek van een puritein (17e eeuw) - Samuel Pepys.
* Oeroeg - Hella S. Haasse
* De Alchemist - Paulo Coelho (had ik in 1992 ook al eens gelezen)
* De Spion - Paulo Coelho
* Peredvizhniki Russisch realisme rond Repin 1870-1900
* Sara, het meisje dat op transport ging - Lody van de Kamp
* De eerste vrouw - Susan Smit
* Een Jihad van liefde (Mohamed El Bachiri) - David van Reybrouck
* Denk niet dat ik slecht ben - Margaretha Zelle voor Mata Hari
* Tulpenburgh buitenplaats aan de Amstel - Tim Kooijmans
* Claude Gueux - Victor Hugo
* Opgevangen in Andijvielucht - Griselda Molemans
* Les Misèrables - Victor Hugo
* Het hart van Napoleon, de keizer en de vrouwen - Johan op de Beeck
* Vrouw van de wereld, het leven van Anna Maria van Schurman - Marjan Brouwer
* Gedenkschriften I en II van Sarah Bernhardt.
* Haaieneiland - Rob Ruggenberg.
* Fogelsanghstate een Groninger scaht in een Friese State
* De eerste studente Anna Maria van Schurman
* Brief aan mijn dochter - Abdelkader Benali
* De vergeten zomer - Carol Drinkwater
* Yemma - Mohammed Benzakour 
* Victoria Koningin een intieme biografie van de vrouw die een wereldrijk regeerde - Julia Baird.
* Een week in Parijs - Jojo Moyes
* Eeuwige Jeugd - Donna Leon
* De avonturen van Henry II Fix - Atte Jongstra
* De stem van mijn moeder - Abdelkader Benali
* De geuzendochter - Lidy Nicolasen
* Lampje - Annet Schaap
* Zondeval - Marianne & Theo Hoogstraaten
* Wij twee - Nicholas Sparks
* Bloedlink - Marianne & Theo Hoogstraaten
* De levens van Jan Six - Geert Mak
* De kadewachter - Een Venetiaans mysterie
* De verleidsters - Marianne & Theo Hoogstraaten
* Het pauperparadijs - Suzanna Jansen
* Het leven in de 14e eeuw - Doreen Goublomme
* Ziener van zeven wateren - Juliet Marillier
* De vloek van Zwartbaai - Reggie Naus
* Ik ben Hendrik Witbooi - Conny Braam
* Ooit gebouwd - Stichting Groninger kerken
* Joséphine verlangen, ambitie, Napoleon - Kate Williams
* De samoerai van Sevilla - John J. Healey
* Vrouw in Berlijn - Anoniem
* Zenobia - Cynthia Mc Leod
* De waarheid over sprookjes - Max Wolters


Dit jaar lijkt wel bepaalde thema's te hebben in mijn boekkeuzes. Door de tentoonstelling over prostitutie op mijn werk, kwam ik op boeken over dat onderwerp uit een bepaalde tijd. Vorig jaar las ik het boek 'Dagen van honger en ellende' van Neel Doff. Dat boek lag bij ons in de tentoonstelling. Nu ken ik Neel Doff natuurlijk van 'Keetje Tippel' die ik dan vooral ken door het liedje van Zangeres Zondernaam en de gelijknamige film, die ik ooit heb gezien. Dit jaar besloot ik dus het boek te gaan lezen.

In de tentoonstelling lag ook een dunne uitvoering van 'Geheim dagboek van een puritein' van Samuel Pepys. Via Twitter ken ik wat mensen die zich nogal met oude boeken bezig houden en die lieten me een foto zien, dat het dagboek velen boeken bevat. Ik hou het bij dit dunnetje. Het dagboek is uit de 17e eeuw en meteen ben je daardoor in een heel andere tijd en het boek is ooit ook vertaald in het Nederlands uit een andere eeuw. Toch geeft dat een extra charme.

Het zou niet het enige boek dit jaar zijn, waarin ik totaal andere bewoordingen tegen zal komen. Er zal een boek uit de 16e eeuw zijn die ik te moeilijk te lezen vindt en terug breng naar de bibliotheek, maar er is ook een boek wat me zo boeit, dat ik mee wordt gevoerd naar een totaal andere tijd. De gedenkschriften van Sarah Bernhardt. Ik kom bij haar terecht door het boek 'De eerste vrouw' van Susan Smit. Al speelt Sarah daar een kleine rol in. Het tv programma 'Secret d'histroire' besteed ook aandacht aan Sarah Bernhardt. Als ik bij de bieb een strip leen van Lucky Luck over Sarah, dan besef ik tijdens het lezen dat ik deze strip in mijn jeugd al gelezen heb 😊. Sarah Bernhardt kent veel beroemdheden uit haar tijd en één daarvan is Victor Hugo. Ooit zag ik 'Les Misérables' op tv, maar het boek lezen had ik voor dit jaar nog niet gedaan. Al stond deze wel op mijn verlanglijstje om te lezen. Ik heb het boek digitaal in mijn bezit, maar dan Engelstalig en dat ligt mij niet zo. Dus ben ik het boek maar gaan lenen bij de bieb. En een pracht boek, tja... logisch dat het zo'n beroemd boek is.

Omdat ik vorig jaar de drie boeken 'Kronieken van het vuur' van Eduardo Galeano had gelezen, ben ik dit jaar zijn boek 'De aderlating van een continent' gaan lezen, maar deze heb ik nog niet uit.

De boeken van Marianne & Theo Hoogstraaten, heb ik in de verkeerde volgorde gelezen en heerlijk de fantasie verweven met echte historische figuren e.d

En ik heb een paar kinderboeken gelezen, die nog te spannend zouden kunnen zijn voor mijn zoon of niet zijn ding, maar die ik heel leuk vond om te lezen. Lampje is bijvoorbeeld een boek, dat ik echt een aanrader vindt. 💓


Boeken gelezen voor het werk:

* Varen, 500 jaar maritiem avontuur.
* Veenkonloniale Zeevaart - Wilco van Koldam, Harm van der Veen, Jan Nico Wilkens



In totaal 61 boeken, inclusief de boeken die ik voor mijn werk heb gelezen en het luisterboek.

Luisterboeken:

* Jan Rap en z'n Maat - Yvonne Keuls




Kinderboeken voorgelezen of samen gelezen:

* Hugo in de kist - Heidi Smits en Wilbert van der Steen
* Raveleijn - Paul van Loon
* In een boot naar Tom - Maria van Eeden en Annette Fienieg
* Bang voor vampiers - Paul van Loon
* De verboden zolder - Paul van Loon
* De schat van de Zwarte Mummie - Bjorn van den Eynde
* Zombie voetbal zorgen - Bjorn van den Eynde
* De glibberige kwallenbende - Bjorn van den Eynde
* Het dagboek van Nurdius Maximus in Egypte - Tim Collins
* Piraten in zicht - Bat Pat
* Wolf heeft kriebels - Bat Pat
* De wereld van de Gorgels - Jochem Myjer.
* Het dagboek van Nurdius Maximus in de lage landen - Tim Collins
* Ik lees als een trein ; Marian van de Coolwijk
* Het dagboek van Nurdius Maximus in Pompeï - Tim Collins
* De tuinman van de nacht - The Fan brothers
* Stuntpiet op avontuur - Lauren Verster
* Foeksia en de hoed van Sinterklaas - Paul van Loon


We hebben in totaal 18 kinderboeken (voor-)gelezen samen, de boeken die hij zelf heeft gelezen, zonder mij niet meegerekend. Ik had meer samen willen lezen, maar daar denkt C anders over. De boeken die ik voorlees zijn dit jaar ook wat minder geworden, door omstandigheden. Er zaten ook boeken tussen, die eigenlijk voor kleinere kinderen zijn zoals de Gorgels en de Tuinman van de nacht, maar oooohhhh wat een prachtige boeken zijn dat. Dus toch samen van genoten. 

De boeken van Nurdius Maximus, behandelen zowel ons favoriete onderwerp: geschiedenis, als heerlijke humor. En soms vinden we iets zo stom, dat we naderhand verbaasd zijn, dat het nog waar is ook. Zoals dat de Romeinen de was in urine deden 😨



Ik wens iedereen een fijn 2018
met leuke boeken 

vrijdag 22 december 2017

Ouwe Rex is alweer 30

Gister zag ik de kerstman door Groningen rijden.
Er werd enthousiast naar me gezwaaid, dus de kerstman
is Jan met zijn paard Rex. 

Mijn zoon en ik kennen hen al bijna 10 jaar en we hebben 
best al wat beleefd met dit koppel 😊.
De eerste keer, dat ik Jan door Groningen zag
rijden, reed hij met zijn tractor en paardentram.
Toen was C nog een baby.
Of met een halve auto achter Jannie aan.

Toen C voor het eerst op een paard zat,
was dat op de rug van Rex.

Soms als ik met Jan aan de praat raakte, dan dacht Rex
dat die al naar huis kon. En soms werd ik thuis gebracht
met paard en wagen. Ik heb zelfs eens mijn zoon opgehaald
van de crèche, later school en nog weer later eens van de 
BSO met paard en wagen. Maar de laatste keer vond hij het
best wel normaal 😄.
Al vonden zijn vriendjes het altijd super gaaffff.
Ik ging een kerstcadeau kopen voor mijn zoon op de Vismarkt en 
ben daarna even gaan kletsen onder de kerstboom met Jan
op de Grote Markt, nadat ik de Grote G op de foto had gezet. 
Ik nam wat foto's van Rex, maar Rex had al gezien, dat er 
in mijn fietskratje tussen de boodschappen brood lag.
Aaien mocht wel, maar hij wilde toch wel 
heeeeel graag dat brood 😃.
Nou vooruit, één boterham dan. 

Rex is alweer 30 jaar oud. En als hij geen zin heeft,
dan gaat hij niet mee naar de Grote Markt. Voorheen had
Jan nog een paard Jannie en die vond het soms ook leuk om
mee te gaan, maar meestal wilde Rex mee.
Jannie is dit jaar overleden en is 26 jaar geworden.

Eerder dit jaar heb ik Jan's 'nieuwe' paard op de foto
gezet en die heeft de leuke naam Tante Te 
Die ik ook al eens met haar snuit op de foto heb gezet.

 
De leuke kerstdetails van de 'slee' nog even op
de foto gezet en toen ging ik snel het kado thuis
verstoppen en mijn zoon van school halen. 

maandag 16 oktober 2017

Weekje met minder koolhydraten

Als diabeet met type 1 durfde ik het steeds niet te proberen, dat koolhydraatarm. Behalve dan soms een bepaald eetmomentje, want hoe moet dat dan met de insuline? Van vriendinnen kreeg ik soms heel lekkere recepten toegezonden en ik had ook al overlegt met de diabetes diëtiste en diabetesverpleegkundige. En ik ben het precieze verhaal al weer vergeten, maar het kwam er op neer, dat je als diabeet boven een bepaalde hoeveelheid koolhydraten moet blijven. Ik ben niet zo'n koolhydratenteller, maar ik hou wel altijd goed mijn bloedwaardes in de gaten.

Met minder koolhydraten heb je natuurlijk ook minder insuline nodig en van insuline word je ook dik. En dat blijkt ook wel, want mijn gewicht is nog nooit zo hoog geweest als eerder deze maand 😢Allemaal dingen waar ik al een tijdje over na dacht en nu echt iets mee moest gaan doen. Voor de rustigere bloedwaardes en niet een lijf, dat maar dikker en dikker wordt en enorm in de weg zit.

Soms nam ik weleens een salade als lunch, waar ik vroeger niet over na hoefde te denken op mijn werk, betekende nu vaak oppassen voor een hypo. Op mijn werk kom ik met gemak aan de 10.000 stappen of meer per dag en door het fietsen verbrand ik ook een hoop. Ik moet dus wel een bepaalde bloedwaarde hebben voor ik op de fiets stap bijv.

Sowieso was ik het zat, dat ik tussen de 15 en 20 hypers heb en tussen de 1 en 2 hypo's per week. Ondanks dat ik goed ingesteld blijk te zijn en mijn hypers vaak snel hersteld zijn. Omdat ik het kleurtjes geef in mijn boekje is het ook meteen inzichtelijk.

Vorige week besloot ik, dat het tijd werd om de knoop door te hakken. Stoppen met bang zijn en gewoon proberen. Zoals de diabetesverpleegkundige al zei "Gewoon uitproberen" een collega kwam met de tip "Anders om het uur iets eten ofzo". De week ervoor had ik nog ontdekt hoe je de lucht in schiet met je glucosewaardes na het eten van Chinees en hoe dat door werkt in de nacht. Ik zat zelfs op 50 eenheden insuline die dag 😨, dat is echt niet normaal. Normaal zit ik tussen de 30 en 35 eenheden.

Nu wilde ik me nog lange niet gaan richten op die eenheden, maar hoe kan ik vaker koolhydraatarm inpassen of koolhydraatbeperkt en normaal blijven functioneren en minder hypers krijgen? Dus begon ik dinsdag met braver zijn. Resultaat: 9 hypers in een week, waarvan de laatste 2 voorkomen hadden kunnen worden, als ik gisteravond de rijst had weggelaten.  Op de avonden dat ik minder koolhydraten at had ik hele rustige nachten. En niet onbelangrijk NUL hypo's.

De koolhydraatarme dingen die ik heb gegeten waren geen straf 😊

<- snijbonen met gerookte kip. Het is lekker en het vult. Ik heb het ook nog afgewisseld een dag later, door er klein gesneden gele paprika door heen te doen.

Verder heb ik 2x deze week bij mijn lunch 3 gekookte bietjes gegeten en ik hou van bietjes, dus ook dat was geen straf.

Om tussendoor het te redden met mijn koolhydraten at ik een banaan of een cracker (7kh) waarin kaas en zonnebloempitten verwerkt zit. En elke keer als ik teste, zat ik prachtig 😃.

En wat ik heel lekker vond, terwijl ik niet van gekookte bloemkool hou (en al helemaal niet als avondeten met aardappels), waren de bloemkoolmuffins. die ik gister gemaakt heb, Lekker pittig en vult onwijs goed.

Bovenste 2 foto's als avondeten tonijnsalade met sperziebonen en lofschuitjes om de salade in te doen.  En op de foto's onder een omelet met erin verwerkt boerenkool en toen de omelet was afgekoeld zalm erop. Een heerlijke combi, die lekker vult. En perfect was voor een eetmomentje, dat je niet bij wilt spuiten en nog prima in je bloedwaardes zit.
En de laatste foto, was toen ik wel iets aan koolhydraten nodig had (zat aan de lage kant) een broodkapje met filet american en gekookt ei.  

En ja, ben afgelopen week ook stout geweest. Donderdag weigerde ik nog braaf een tompouche, om deze vervolgens vrijdag niet te kunnen weerstaan en zaterdag nam ik op de Dag van de Groninger Geschiedenis gewoon het traditionele portie poffertjes 😋. En het ging nog goed ook. 

Bijkomend voordeel: -2,5 kg 😄


zondag 15 oktober 2017

Bloemkool muffins



Benodigdheden:

- 350 gram bloemkool
- 1 ei
- 1 rode peper
- 1 tl Thijm
- geraspte kaas
- zout/peper

Bereiding:

Kook de bloemkool 10-12 minuten.
Snipper de ui en de rode peper.
Stamp de bloemkool fijn (of prak het met een vork klein) en voeg de ui, rode peper, thijm en geraspte kaas toe en meng het geheel goed. Voeg het ei toe en hussel het nogmaals. Vet de muffinvorm in en verdeel de bloemkool. Doe bovenop nog wat geraspte kaas en zet het voor 20 minuten in de oven.

Tip: Rasp zelf kaas, als je dit in een koolhydraatarm dieet wilt. Geraspte kaas uit de supermarkt, bevat namelijk koolhydraten en gewone kaas niet.

Ik vond het verrassend lekker en lekker als tussendoortje of voor bij het avondeten. Tevens vond ik het lekker pittig, maar ik had dan ook een groot pepertje. Mijn muffins waren nogal klein (zie foto), omdat ik alleen een muffinvorm heb voor kleine muffins.

De Joodse Slaaf

Het boek speelt zich af in de 18e eeuw, maar als de hoofdpersoon in het boek zich op een gegeven moment bekeerd en een Joodse naam aan nee...